Zaman zaman ihtiyaç duyduğum X serveri restart etme zaruretlerimi Ubuntu 9.0.4 kurduktan sonra ctrl+alt+backspace kombinasyonu ile yapamadığımı farkettim. Çözüm için iki tane yol buldum üçüncü de zaten konsoldan yapmak.
Artık ctrl + del + backspace yerine AltGr+PrintScreen+k kombinasyonuna bırakmış kendisini.
Ben alışkanlığımdan vazgeçemem derseniz /etc/X11/xorg.conf dosyasına aşağıdaki satırları eklemeniz yeterli olacak. Böylece ctrl+alt+backspace yeniden aktif olmuş olacak.
Bu yıl ilk defa katılabilme şansını yakaladığım ve iki gün boyunca yer aldığım etkinliklerden tadından yenmeyen hatıralar ve birikimler ile ayrıldım. Yapılan sunumların videoları İstanbul Bilgi Üniversitesi bilgisayar bilimleri tarafından yayınlanmış.
Chris Stephenson ile yaptığımız sohbette yabancı dilde gerçekleştirilen sunumların simultane tercümelerin bu hizmeti veren şirketin yüksek maliyet bildirmesi nedeniyle yayınlayamadıklarını söyledi. Bu seneki şenlikte acemiliğime geldi. Seneye çeviriler dahil girdiğim sunumları video olarak yayınlamak için tam techizat hazır olacağım. Ayrıca Bilgisayar Bilimleri Başkanı Chris Stephenson türkçe sunum yapmasını takdir ettim.
Enver Altın linuxu tanıtmak için radikal sunumunu çok beğendim. Fikirlerini paylaşıyorum. İtiraz edenlere pek anlam veremedim. Yenilikler her zaman sancılıdır. Yapılan işlerin zamanına göre doğru olduğunu onaylıyorum ancak değişen dünyada artık o fikirlerin ve uygulamarın yanlış olduğununda kabul edilmesi gerektiğini düşünüyorum. Diğer sunumlar için zaman zaman yazarım.
Genel olarak çok başarılı bulduğum etkinlikte bana en fazla birikimi yaptığını düşündüğüm sunumlardan Chris Stephenson, Google ekibinden Jonathan Conradt videolarını ekliyorum. (Diğer sunumlarda çok güzeldi ancak videosunu yayınlanan ve benim girdiğim sunumları kast ediyorum. Yanlış anlaşılmasın:) )
Diğer videolar için http://open.bilgi.edu.tr/freedays/index.php?p=videos
Fotoğraflar için http://open.bilgi.edu.tr/freedays/photos
Bir öncek yazıda sistemlerimi yeniden kurduğumdan bahsetmiştim. Yeni kurulumdan önce ev dizinin yedeğini almıştım. Fakat bazen arkadaşlarıma tavsiyelerimde veya başka zamanlardaki kurulumlarda firefox eklentilerine ihtiyacım oluyor. Yenilerini kullanırsam buraya ekleme yapacağım.
İnternette gezinirken reklamlardan rahatsız olduğum için kullanıyorum. Genelde siteleri reklamsız görmek daha hoşuma gidiyor. Özellikle flash reklamları engelliyorum.Faydalandığım ve takdir ettiğim sitelerde reklamlarına zaman zaman tıklayarak destek oluyorum.
İngilizce kelimelerin anlamını üzerine çift tıklayarak size hemen gösterebilen çevrimiçi bir sözlük uygulaması.Sözlük olarak babylon sitelesinin çevrim hizmetinden yararlanıyorum.
İş yerindeki masaüstü ve evdeki dizüstü bilgisayarımdaki ubuntu 8.10 işletim sistemlerimi ubuntu 9.0.4′e yükselttim. Çok uzun zamandır iki bilgisayarımdaki dosyalarıda düzenlemediğimi farkettim. Ayrıca 810 Mbyte indirme ile yükseltme yapacağını söylüyordu paket yöneticisi. Birde güncelleme süresini işin içine katınca Ubuntu 8.10 için demir alma zamanı gelmiş benim limanlarımdan. Bütün sistemlerimin yedeğini alarak sıfır kurulumları yaptım. Oturum açma ekranı çok hoşuma gitti. Dosya sistemi olarak ext4 tercih ettim. Henüz bir faydasının olmayacağını biliyorum ama bundan sonra kolay kolay sıfır kurulum yapmayacağımı bildiğim için yeni kernel sürümlerine hazırlıklı olmak istedim. Bu kurulum bahanesi ile geciktirdiğim bilgilerimi bir hiyerarşiyle düzenli tutma işlemini yaptım.
Kurulumları yaptım ve pek fazla test imkanım olamadı. Ama sistemler daha hızlı çalışıyor gibi geldi. Açılışta daha hızlı olduğu aşikar. Herhangi bir yazılımla test etmedim. Psikolojik mi değil mi yarın yapacağım testleri. İş yerimdeki bilgisayarımın bir benzeri donanım olarak var ve ondaki sistem hala 8.10. Hız testlerini daha sonra yayınlayacağımız anlamına geliyor.
Yeni sürüm ile ilk gözüme çarpan farklılık evolution ve pidgin çalıştırıldıklarında panelde bir zarf altında tutulması. İkiside çalışıyorken o zarfa tıklayıp açmak istediğinize tıklıyorsunuz. Ayrıca pidginde çevrimiçi ve çevrimdıışı ile konusma penceresi aktif değilken mesajlar saatin altında bir balon içinde geliyor. Hoşuma gitti. Ubuntu’yu sunucu sistemlerimde pek kullanmadığım için yorum yapamayacağım.
Ayrıca kubuntuyuda iş yerimdeki arkadaşlarımın isteği üzerine indirdim. Özgür Yazılım ve Açık Kaynak Günleri’nde girdikleri kde atölyesi ve birlikte katıldığımız Sebastian Kügler sunumu etkisinde kaldıklarını düşünüyorum. Sunumda yaşanılan çökmeyi kurduğum kubuntu test sisteminde bende yaşadım. Görsel olarak ve yeni anlayış tarzları ile masaüstünü beğendim. Kubuntu üzerindeki Kde 4.2 ile kullanılabilir görünüyor. Yeni yaklaşımları ile çok güzel işler başardıklarına inanıyorum ama benim tercihim hala gnome. Alışkanlıklar kolay bırakılmıyor.
Yeni sürüm için eğer kısıtlayan bir neden yok ise yükseltme yerine yeniden yüklemeyi tavsiye ediyorum. Sorun olduğu için değil “tebdili mekanda ferahlık vardır” yaklaşımından dolayı. İndirmek için buraya, kurulum bilgileri için buraya genel özellikleri içinde buraya tıklayabilirsiniz.
Günlük yaşamda özel bilgi içeren her şey için şifre kullanmaktayız. Bilgimize,cihazlarımıza, paramıza vb başkalarının erişimini engellemek ve bize özel hale getirmek için şifre kullanırız. En temel güvenlik önlemidir. Bilgi güvenliği modellerinde ilk sorulardan birisi kullanıcıların ve sistemlerin kullandığı şifreler hakkındadır. Geçerlilik süresi, karmaşıklık yapısı, karakter sayısı vb kriterlerle incelenir. Bu yazımızda şifre oluşturma, koruma,kaybetmeye ve unutmaya karşı tavsiyeler vereceğim.
Şifrenizi oluştururken basit olmamasına özen gösterceğiz. Basit şifreler kırıcı programlar tarafından çok kısa devrede çözülebilirler.Basit varyasyonlar kullanarak şifrelerinizi güçlü hale getirebiliriniz.Şifrenin başına ve sonuna rakam ekleyebilir, içerisinde büyük ve küçük harfleri karışık olarak kullabilir, özel karakterleri de ekleyebilirsiniz. Şifrelerinizi standart kelimelerden oluşturursanız çok çabuk elde edilir. Karmaşıklığa önem vermelisiniz.
Basit Şifreler aşağıdaki unsurları içerir
8 Karakterden daha az
İsminizi içerenkullanıcı adınız veya takma isminiz
Ailenizdekilerin isimleri (Eş, çocuk)
Evcil hayvanınızın adı
Çalıştığınız şirketin adı
Doğum gününüz
Telefon numaranız
Sözlük kelimeleri
Güçlü Şifre
Sağlam bir parola oluşturmak için bazı önerilerim,
Güçlü bir şifre en az 8 karakter uzunluğunda olmalıdır.
Güçlü bir şifre küçük ve büyük harf yanı sıra rakamda içermeli
Şifrelerinizde bazı harfler yerine rakam kullanarak güçlendirebilirsiniz. F3n3rS4l1h örneğinde olduğu gibi harflerle oynayarak güçlü bir şifre elde etmiş olduk. Daha da güçlendirmek için $#! gibi işaretleride ekleyebilirsiniz.
Şifrelerinizi kullandığınız sistemler destekliyorsa – }{[] gibi sembollerde kullanılarak şifrenizi güçlendirebilirsiniz.
Şifrenizi güçlendirmenin diğer bir yoluda şifrenizin içine özel karakterleri serpiştirmek. Şifreniz “emniyetli” olsun. Güçlendirmek için Em/niy!eT#Li olarak güçlendirmiş oluruz.
Şifrelerinizi iki kelime olarak belirleyebilirsiniz. Ayrımak için özel işsaret kullanarak harf yerine rakam kullanarak güçlendirebiliriz. Örnek şifremiz lalezamani, güçlendirilmiş ilk hali lale#zamani , biraz daha düzenleyelim ve l4l3#z4m4n1 güçlü bir şifremiz oldu.
Şifre kırma programları genellikle kelime listeleri üzerinden deneme yaparak çalışır. Şifrelerinizi en güvenli yerde (aklınızda) saklamayı tavsiye ediyorum. Eğer bu konuda yardıma ihtiyacınız varsa rastgele şifre oluşturucu ve şifrelerinizi depolayan KeePass Password Safe yada LastPass programları tavsiye edebilirim. Bir tane şifre belirleyerek kullandığınız bütün şifreleri depolayarak bu programlarda kullanabilirsiniz.
Aşağıdaki önlemleri alarak şifrenizi elinizde tutabilirsiniz.
Farklı hesaplar için farklı şifreler kullanın. hi5 yada friendfeed vb sitelerdeki şifreleriniz ile çevrimiçi bankacılık şifrenizi aynı yapmamanız gibi.
Kişisel bilgilerinizi şifreli alanlarda saklayın.
Çevrimiçi bankacılık, şirket veya kişisel posta hesabınız ortak kullanılan bilgisayarlarda ve umumi kullanıma
Şifrenizi her yere yazmayın. Bilgisayarınızın yakınlarında bulundurmayın. Cüzdanınızda veya çantanızda bulundurun. Şifrenizi yazdığınız yere hesabınızın kullanıcı adını ve şifresini birlikte yazmayın. Mümkünse ayrı ayrı bulundurun. Şifreyi not ettiğiniz yere size özel hatırlatıcı notlarda bırakabilirsiniz.
Şifrelerinizi e-posta ile göndermeyiniz. Mümkünse e-postaları pop3 ve smtp olarak değil pop3s ve smtps olarak göndererek posta bilgi ve şifrelerinide koruma altına lamış olursunuz. (Örneğin pop3s ve smtps gmail)
Şifrelerinizi anlık mesajlaşma programları ile paylaşmayın.
Basit kullanımlar için oluşturduğunuz şifreleri önemsiz olarak bile görseniz paylaşmayınız.
Sistemlerinizde parmak izi okuyucu bulunuyorsa şifrenizi bununla destekleyin.
Şifre oluşturma ve kullanımına yönelik olarak önerilerim şimdilik bu kadar. Bunlara ilave olarak eklenmesi gereken madde olduğunuz düşünüyorsanız lütfen yorum olarak bırakabilirsiniz.
Her yıl yüzbinlerce dizüstü bilgisayar hava alanlarında, terminallerde, toplu taşıma araçlarında vb yerlerde unutulmakta yada çalınmakta. Sizinde başınıza gelmeden önce bilgilerinizin ve dizüstü bilgisayarınızın güvenliğini sağlamanız için aşağıdaki önerilere uymanızı tavsiye ediyorum.
Seyahatlerde bilgisayarınızı hava alanı, terminal gibi yerlerde zorunlu haller dışında çantanızdan çıkarmayın. Yanınızından ayrımayınız. Şarja taktığınızda yanından uzaklaşmayın. Bu sebeplerle unutabilir yada kapkaça uğrayabilirsiniz.
Sigorta yaptırın.Dizüstü bilgisayarınızı fatura bedeli üzerinden yada o günkü teknolojik eskime payı düşülerek sigorta yaptırabilirsiniz. Poliçenizde fatura bedeli üzerinden sigorta yaptırıyorsanız herhangi olumsuz durumda geri ödemenin cihaz yaşı üzerinden teknolojik eskime payı düşülerek değil birebir ödeme yapılması için dikkat ve özen gösteriniz.
Araçlarınızda görünür yerlerinde bırakmayın. Bilgisayarınızı sigorta yaptırsanız bile bu gibi durumlarda aşırma olarak nitelendirildiği için paranızı alamazsanız. Seyir halinde kapılarınızı kilitli tutun. Dizüstü bilgisayarınızı muhakkak bagajınızda tutun.
Dizüstü bilgisayarınızı alıp satarak ticaret yapmıyorsanız isminizi, telefonunuzu yada özel bir işareti üst yüzeye veya altına kazıyabilirsiniz. Şirketler kurumsal logolarını işleyebilirler. Herhangi bir çalınma anında bu ayrıntısı ile daha çabuk ulaşabilirsiniz.
Kablo kilidi kullanın. Elli Türk Lirası bir yatırımla hırsızları kolayca caydırabilirsiniz. Ancak çelik kesici cihazları olabileceğinden durduramayabilirsiniz. Ancak otel odanızda, havaalanında bir oturma yerinde kilidi kullanmaktan çekinmeyin. Ayrıca ofisinizde toplantılar (yanınızda bulundurduklarınız) dışında muhakakk kilit altında olmasını sağlayabilirsiniz.
Eğer dizüstü bilgisayarınız çalınmış veya kaybettiyseniz zararınızı en aza indirmek için bir kaç öneri vereyim.
Dizüstü bilgisayarınızı takip edin. Kayıp ve çalınma anında cihazınızın o an için yerini tespit için hizmeti sunan MyLaptopGPSTrackion gibi sitelerin izleme servisi mevcuttur.
Yedekleyin. Bilgilerinizi sadece çalınma yada kaybolma riskinin yanında bir disk arızası sonucunda da kaybedebilirsiniz. Bunun önüne geçmek için düzenli yedekleme yapın. Klasik ve çevrimiçi yedekleme yazılımları kullanabilirsiniz. Bilgiye erişimi sürekliliği sağlamış olabiliriz.
Şifreleyin. Sizin için bilgisayarınızın donanım olarak bir önemi olmayabilir. Verilerinizde yedekleniyor olabilir. Ancak bilgisayardaki bilgilerin çalan kişilerin eline geçmemesi için önemli dosyalarınızı şifreleyin. Ancak bilgilerinizi eli geçirmek isteyen bilinçli bir hırsız için diskinizi şifrelemenizi öneririm.McAfee, PGP,BitArmor gibi sabit disk şifrelemek için birçok ticari araç bulunmaktadır.Bunun yanında açık kaynak olarak ücretsiz olarak kullanabileceğiniz TrueCrypt disk şifreleme yazılımını tavsiye ederim. Bu program ile yaptığınız şifreleme işleminden sonra bilgisayarın ilk açılış ekranında size sorulacak şifrenin doğrulanmasının ardından normal olarak açılacaktır. Bu şekilde bilginin güvenliğini sağlamış oluruz.
Bütün bu önlemlerin yanında güçlü şifre varyasyonları kullanmanızı tavsiye ediyorum. Basit, tahmin edilebilir şifre kullanmamaya özen göstermenizi tavsiye ederim. Bunun gibi üzücü ve can sıkıcı bir durum yaşamamanız dileğiyle.
Günlük yaşamda özel bilgi içeren her şey için şifre kullanmaktayız. Bilgimize,cihazlarımıza, paramıza vb başkalarının erişimini engellemek ve bize özel hale getirmek için şifre kullanırız. En temel güvenlik önlemidir. Bilgi güvenliği modellerinde ilk sorulardan birisi kullanıcıların ve sistemlerin kullandığı şifreler hakkındadır. Geçerlilik süresi, karmaşıklık yapısı, karakter sayısı vb kriterlerle incelenir. Bu yazımızda şifre oluşturma, koruma,kaybetmeye ve unutmaya karşı tavsiyeler vereceğim.
Her yıl yüzbinlerce dizüstü bilgisayar hava alanlarında, terminallerde, toplu taşıma araçlarında vb yerlerde unutulmakta yada çalınmakta. Sizinde başınıza gelmeden önce bilgilerinizin ve dizüstü bilgisayarınızın güvenliğini sağlamanız için aşağıdaki önerilere uymanızı tavsiye ediyorum.